Vì sao nên xử lý tệp ngay trong trình duyệt và cách tự kiểm tra

Hai cách để làm cùng một việc

Khi một trang ghi «gộp PDF» hay «nén ảnh», có hai kiến trúc có thể xảy ra. Ở kiến trúc thứ nhất, tệp của bạn đi qua internet tới máy chủ của công ty, được xử lý ở đó và kết quả quay lại máy bạn. Ở kiến trúc thứ hai, trang tải mã của công cụ (JavaScript và một số thư viện) và mã đó chạy trong trình duyệt của bạn, bằng bộ nhớ và bộ xử lý của thiết bị bạn. Tệp không bao giờ rời khỏi đó.

Trong thực tế, nhìn từ bên ngoài thì hai cách gần như giống nhau: bạn chọn tệp, bấm một nút và tải kết quả về. Khác biệt nằm ở con đường mà tài liệu của bạn đã đi. Vì vậy nên biết phân biệt hai trường hợp, thay vì tin vào một câu trên trang chủ.

Tải tài liệu lên có những rủi ro gì

Tải một tệp lên nghĩa là có một bản sao nằm ngoài tầm kiểm soát của bạn, dù chỉ là tạm thời. Bản sao đó đi qua mạng, được lưu trên ổ đĩa của ai đó và có thể còn lại trong các bản sao lưu hay nhật ký. Không cần nghi ngờ một công ty cụ thể nào: rủi ro mang tính cấu trúc. Dữ liệu đi càng lâu và qua càng nhiều nơi thì càng có nhiều cơ hội bị giữ lâu hơn dự kiến, bị cấu hình sai quyền truy cập hoặc bị lộ trong một sự cố.

Điều này đặc biệt quan trọng với một số loại tệp:

• Giấy tờ tùy thân (căn cước công dân, hộ chiếu, giấy phép lái xe), có thể bị dùng để mạo danh một người.
• Hợp đồng, phiếu lương, sao kê ngân hàng và tờ khai thuế.
• Kết quả khám bệnh và giấy chứng nhận y tế.
• Ảnh cá nhân hoặc ảnh người thân, đặc biệt là trẻ em.

Nếu việc xử lý diễn ra trên thiết bị của bạn thì loại rủi ro này đối với chính tệp đó đơn giản là không tồn tại: không có bản sao nào của người khác cần bảo vệ.

Cách thử 1: dùng khi không có internet

Đây là cách kiểm tra đơn giản nhất và khó bác bỏ nhất. Nếu một công cụ chạy được khi không có kết nối thì nó không thể đang gửi tệp của bạn đi đâu trong lúc làm việc.

1. Mở công cụ, ví dụ Nén ảnh hoặc Gộp PDF, và chờ trang tải xong.
2. Ngắt kết nối: tắt wifi hoặc bật chế độ máy bay.
3. Chọn một tệp (ở Nén ảnh là một tấm ảnh; ở Gộp PDF là hai file PDF) và dùng công cụ bình thường.
4. Tải kết quả về.

Nếu chạy tốt thì việc xử lý không phụ thuộc vào máy chủ. Một chi tiết trung thực: một số công cụ chỉ tải thư viện khi thật sự cần, nên nếu lỗi khi không có kết nối thì chưa phải bằng chứng kết luận điều ngược lại. Trong trường hợp đó, hãy dùng công cụ một lần khi có internet để tải đủ mọi thành phần, rồi lặp lại phép thử sau khi ngắt kết nối. Và nếu trang bị đóng hoặc tải lại khi đang không có kết nối, nó sẽ lại yêu cầu nội dung từ internet: hãy làm phép thử mà không tải lại trang.

Cách thử 2: xem tab Network khi đang xử lý

Cách thử đầu cho bạn biết công cụ chạy được mà không cần máy chủ. Cách này cho phép bạn tận mắt thấy điều gì rời khỏi trình duyệt của mình. Mọi trình duyệt máy tính hiện đại đều có công cụ dành cho nhà phát triển ghi lại từng yêu cầu mạng.

1. Mở công cụ và nhấn F12 (hoặc Ctrl+Shift+I; trên Mac là Cmd+Option+I) để mở công cụ dành cho nhà phát triển.
2. Vào tab «Network» (Mạng).
3. Chạm biểu tượng xóa để xóa danh sách các yêu cầu trước đó.
4. Chọn tệp của bạn và xử lý, ví dụ bằng Nén ảnh.
5. Xem danh sách. Chú ý cột kích thước hoặc «Transferred» và loại yêu cầu: việc tải tệp lên sẽ hiện là yêu cầu POST hoặc PUT với kích thước gần bằng tệp của bạn.

Những gì bạn nên thấy ở trang này khi xử lý là không có gì giống như vậy. Việc xuất hiện một yêu cầu nhỏ vài byte là bình thường: đó là yêu cầu ghi thống kê ẩn danh, được mô tả ở phần sau. Bạn có thể bấm vào nó và xem tab dữ liệu gửi đi («Payload»): bạn sẽ thấy các dữ liệu như tên công cụ, ngôn ngữ hay mã kết quả, chứ không phải nội dung hay tên tệp của bạn. Nếu một ngày nào đó có yêu cầu lớn hơn nhiều so với thứ bạn định tải lên thì đó mới là lúc nên tự hỏi nó đi đâu.

ABC SyG lưu những gì, chính xác

Xử lý trong trình duyệt không có nghĩa là trang không ghi lại gì cả. Đây là những gì chính sách quyền riêng tư của chúng tôi nêu:

• Tệp của bạn không được tải lên máy chủ của chúng tôi cũng như không gửi cho bên thứ ba. Khi bạn đóng trang, chúng biến mất.
• Không có tài khoản, và chúng tôi không thu thập tên, email hay nội dung tệp của bạn.
• Như mọi trang web, nhà cung cấp hosting ghi lại dữ liệu kỹ thuật trong nhật ký máy chủ, như địa chỉ IP, loại trình duyệt và các trang được yêu cầu, để vận hành và bảo vệ trang.
• Chúng tôi ghi lại các sự kiện sử dụng và lỗi ẩn danh: công cụ và ngôn ngữ nào, bao nhiêu tệp và khoảng dung lượng ước chừng, mất bao lâu, có chạy được không, mã lỗi, loại trình duyệt và hệ điều hành, lượt truy cập đến từ đâu nói chung (công cụ tìm kiếm, mạng xã hội, liên kết từ trang khác hoặc truy cập trực tiếp) và việc bạn có chạm vào liên kết tới ứng dụng Android trên Google Play hay không, mà không gắn với bất kỳ ai.
• Chúng tôi không bao giờ ghi lại tên hay nội dung tệp hoặc văn bản của bạn. Với các thống kê này chúng tôi không dùng cookie hay mã định danh và không lưu IP của bạn: chỉ dùng thoáng qua một phiên bản rút gọn để hạn chế lạm dụng. Nhật ký được xóa sau 180 ngày.
• Nếu trình duyệt của bạn gửi «Do Not Track» hoặc Global Privacy Control, chúng tôi không ghi lại gì cả.
• Các công cụ không tạo cookie riêng. Để nhớ các tùy chọn của bạn, trang lưu trong trình duyệt của bạn (bộ nhớ cục bộ, không cookie và không gửi tới máy chủ nào) giao diện sáng hoặc tối, các thiết lập hoặc kỷ lục của một số công cụ và trò chơi; bạn có thể xóa chúng bất cứ lúc nào trong phần cài đặt trình duyệt. Tệp của bạn không bao giờ được lưu.

Quảng cáo là một chuyện riêng: trang dùng Google AdSense, và Google cùng các đối tác có thể dùng cookie để hiển thị quảng cáo; ở nơi luật yêu cầu, chúng tôi xin sự đồng ý trước. Cookie quảng cáo không liên quan đến tệp của bạn, nhưng nên biết điều này. Chính sách đầy đủ có trên trang quyền riêng tư của trang web.

Ví dụ: chuẩn bị giấy tờ cho một thủ tục mà không tải lên đâu cả

Hãy tưởng tượng một cổng thông tin yêu cầu bạn nộp trong một file PDF duy nhất mặt trước và mặt sau giấy tờ tùy thân cùng một giấy xác nhận nơi cư trú, và thêm một tấm ảnh có dung lượng dưới một giới hạn nào đó. Với các công cụ trong trình duyệt, bạn có thể làm như sau:

1. Với Nén ảnh, chọn ảnh giấy tờ, chọn «Dung lượng mục tiêu», nhập mức tối đa mà cổng thông tin yêu cầu và chạm «Nén». Khi nén, siêu dữ liệu như kiểu máy ảnh và vị trí GPS bị loại bỏ.
2. Với Gộp PDF, thêm các file PDF bằng «Chọn file PDF», sắp xếp bằng «Lên» và «Xuống» rồi chạm «Gộp PDF».
3. Tải kết quả về và kiểm tra từng trang có đọc rõ không trước khi gửi.

Ở không bước nào nội dung các giấy tờ đó đi qua máy chủ của trang. Nếu muốn chắc chắn, hãy làm khi đã tắt wifi sau khi tải trang.

Mô hình này không bảo đảm điều gì

Xử lý trong trình duyệt giảm một rủi ro lớn nhưng không loại bỏ tất cả, và nên nói thẳng:

• Trang web vẫn là mã mà trình duyệt của bạn đã tải về. Nếu ngày mai trang thay đổi cách hoạt động thì một lần kiểm tra hôm nay không bao phủ tương lai; vì vậy thói quen xem tab Network có giá trị hơn một lần kiểm tra duy nhất.
• Nếu máy bạn có mã độc hoặc một tiện ích mở rộng của trình duyệt đọc được các trang, tiện ích đó có thể thấy tệp của bạn dù chúng được xử lý ở đâu. Hãy xem lại các tiện ích đã cài và tắt những cái bạn không dùng.
• Một máy tính dùng chung, hoặc không khóa màn hình, làm lộ các tệp bạn đã tải về như mọi tệp khác.
• Việc không tải lên không có nghĩa là kết quả an toàn để chia sẻ: một file PDF đã gộp vẫn chứa những gì các bản gốc chứa.

Thói quen tốt với tài liệu nhạy cảm

• Ưu tiên các công cụ xử lý trong trình duyệt và kiểm tra bằng một trong hai cách thử trong hướng dẫn này.
• Chỉ chia sẻ mức tối thiểu: nếu thủ tục chỉ cần mặt trước giấy tờ thì đừng gửi thêm mặt sau.
• Nếu người nhận cho phép, hãy thêm hình mờ ghi mục đích gửi để khó dùng bản sao sai mục đích.
• Xóa các tệp trung gian trong thư mục tải về khi bạn xong việc.
• Tránh dùng mạng wifi công cộng để gửi tài liệu quan trọng, và luôn cập nhật trình duyệt.
• Hãy cảnh giác với các công cụ bắt đăng ký cho một việc đơn giản như gộp hai tệp.

Câu hỏi thường gặp