Cách tính chi phí chuyến đi bằng ô tô và mức tiêu hao nhiên liệu thực tế

Công thức cơ bản: số lít = km × mức tiêu hao ÷ 100

Nếu mức tiêu hao của xe bạn tính bằng lít trên 100 kilômét (L/100 km), số lít cần dùng là quãng đường nhân với mức tiêu hao rồi chia cho 100. Một chuyến đi 450 km với xe tiêu hao 7,5 L/100 km cần 450 × 7,5 ÷ 100 = 33,75 lít.

Chi phí nhiên liệu là lượng đó nhân với giá một lít, và vào tổng cộng thêm phí cầu đường và các chi phí khác. Các phép tính phụ thuộc vào một số liệu mà đôi khi bạn không nắm rõ: mức tiêu hao. Vì thế phần còn lại của hướng dẫn nhấn mạnh việc tự đo nó.

L/100 km, km/L và mpg: ba cách nói cùng một điều

Ở nhiều nước, mức tiêu hao được biểu thị bằng L/100 km (càng thấp càng tốt), một số nước dùng km/L (càng cao càng tốt) và ở Hoa Kỳ dùng dặm trên gallon, mpg (càng cao càng tốt). Để đổi từ đơn vị này sang đơn vị kia: km/L = 100 ÷ (L/100 km), và mpg = 235,21 ÷ (L/100 km), với gallon Mỹ. Đây là quan hệ nghịch đảo, nên tích L/100 km × mpg luôn bằng 235,21.

Mẹo nhẩm: để đổi mpg sang L/100 km, hãy chia 235 cho số mpg (30 mpg ≈ 7,8 L/100 km). Cẩn thận với gallon Anh, lớn hơn (4,546 lít): 8 L/100 km là khoảng 35,3 mpg Anh và 29,4 mpg Mỹ. Nếu bạn gặp một số liệu theo mpg, hãy xem nó nói đến gallon nào. Để đổi một giá trị cụ thể, hãy dùng công cụ đổi L/100 km sang mpg hoặc mpg sang L/100 km.

Cách đo mức tiêu hao thực tế: từ đầy bình đến đầy bình

Con số của nhà sản xuất hay con số trên bảng đồng hồ chỉ mang tính tham khảo. Cách đáng tin nhất là tự đo bằng phương pháp từ đầy bình đến đầy bình:

1. Đổ đầy bình đến lần ngắt đầu tiên của vòi bơm và ghi lại số km trên đồng hồ (hoặc đặt đồng hồ đo quãng đường ngắn về không).
2. Lái xe bình thường cho đến khi phải đổ xăng lần nữa.
3. Đổ đầy lại đến lần ngắt đầu tiên, nếu được thì ở cùng một trụ bơm và xe đậu cùng một tư thế. Ghi lại số lít đã đổ và số km đã đi.
4. Tính: số lít đã đổ ÷ số km × 100.

Ví dụ: bạn đổ 38,4 lít và đã đi 520 km kể từ lần đổ trước. 38,4 ÷ 520 × 100 = 7,38 L/100 km, khoảng 13,5 km/L. Một lần đo có thể thay đổi tùy giao thông và cách bạn đổ đầy bình; nếu lấy trung bình ba hoặc bốn lần đổ thì con số đáng tin hơn nhiều. Trong công cụ tính tiền xăng, mục «Tính mức tiêu hao thực tế của tôi» thực hiện phép tính này với lượng nhiên liệu và quãng đường bạn nhập, và với «Dùng mức tiêu hao này» nó đưa số đó vào phép tính chuyến đi.

Một chuyến đi giải trọn vẹn

Giả sử một chuyến đi 450 km mỗi chiều, khứ hồi, với xe tiêu hao 7,5 L/100 km. Giá cả là bịa ra cho ví dụ: nhiên liệu 1,50 mỗi lít và 24 phí cầu đường tổng cộng. Có 4 người đi, bình xăng 50 lít và tốc độ trung bình là 90 km/h.

Hai chi tiết thực tế. Quãng đường 667 km là từ phép tính lý tưởng; không nên chạy đến khi bình cạn, và nên đổ xăng sớm hơn. Và thời gian lái xe chưa tính các lần dừng. Nếu cộng một lần dừng 20 phút sau mỗi hai giờ, chuyến đi sẽ kéo dài hơn nhiều so với 10 giờ đó.

Cách dùng công cụ tính tiền xăng

1. Mở công cụ tính tiền xăng và chọn hệ đơn vị: ki-lô-mét và lít, hoặc dặm và ga-lông.
2. Nhập quãng đường của một chiều và đánh dấu «Khứ hồi» nếu bạn quay về: công cụ tự nhân đôi quãng đường cho bạn.
3. Nhập mức tiêu hao của xe và đơn vị của nó (L/100 km, km/L hoặc mpg). Nếu bạn không biết, hãy chọn một loại xe để bắt đầu với giá trị điển hình rồi thay bằng giá trị của bạn.
4. Nhập giá nhiên liệu, phí cầu đường và các chi phí khác của cả chuyến, và số người chia tiền. Phí cầu đường chỉ cộng một lần, nên hãy nhập tổng của cả đi và về.
5. Nếu muốn, thêm tốc độ trung bình để xem thời gian di chuyển và dung tích bình xăng để xem quãng đường đi được.

Công cụ cho bạn biết số lít hoặc ga-lông cần dùng, tổng chi phí, chi phí mỗi người và mỗi ki-lô-mét hoặc dặm. Nó không giả định mức giá nào: bạn phải tự nhập. Các phép tính diễn ra trong trình duyệt của bạn và những gì bạn nhập không bị gửi đi.

Điều gì làm mức tiêu hao tăng hay giảm

Không có tỷ lệ phần trăm nào đúng cho mọi trường hợp, nhưng các yếu tố sau luôn có ảnh hưởng:

• Tốc độ: lực cản của không khí tăng mạnh khi tốc độ tăng, nên ở tốc độ cao trên đường trường, mức tiêu hao thường rõ ràng cao hơn so với tốc độ vừa phải.
• Lốp thiếu hơi: làm tăng lực cản lăn và mức tiêu hao. Hãy kiểm tra khi xe còn nguội.
• Máy lạnh: làm động cơ làm việc nhiều hơn, nhất là khi kẹt xe.
• Trọng lượng và hàng trên nóc xe: chở càng nặng thì càng tốn; một giá nóc hay giá để hành lý để trống cũng làm tăng lực cản.
• Giao thông: dừng và đi liên tục tốn hơn so với giữ nhịp đều.
• Các chặng ngắn khi động cơ còn nguội, dốc, gió ngược và tình trạng xe (bộ lọc, bugi, cân chỉnh) cũng có ảnh hưởng.

Vì thế một chuyến đường trường thường tốn ít hơn mỗi ki-lô-mét so với một ngày trong thành phố đông xe, và vì thế nên dùng mức tiêu hao bạn đã đo trong điều kiện dùng giống chuyến đi.

Mức tiêu hao của nhà sản xuất so với thực tế, và giới hạn của công cụ

Mức tiêu hao nhà sản xuất công bố có được từ các bài thử trong điều kiện được kiểm soát. Khi dùng hằng ngày, với tải trọng, thời tiết, giao thông và phong cách lái thực tế, nó thường cao hơn. Vì thế nên tự đo mức của bạn thay vì tin vào tờ giới thiệu.

Công cụ tính tiền xăng chỉ là một ước tính. Nó không dùng bản đồ và không biết lộ trình: quãng đường do bạn nhập. Nó không biết giá nhiên liệu hay phí cầu đường. Nó làm việc với nhiên liệu lỏng (lít hoặc ga-lông Mỹ), nên không dùng được nguyên như vậy cho xe điện hay xe chạy khí nén tự nhiên. Nó cũng không cộng hao mòn, bảo hiểm hay phí đỗ xe: chỉ là nhiên liệu và những chi phí do bạn tự thêm.

Câu hỏi thường gặp